Skip to main content

EN | AR | AL

مقاله

بنیاد هابیلیان

تروریسم آب؛ مطالعۀ موردی تاریخچه تروریسمی نوظهور

    چکیده در مفهوم تروریسم اگرچه هدف نهایی و اصلی ترور دستیابی به امیال و خواسته‌های سیاسی و اجتماعی می‌باشد؛ ولی ابزار و روش‌های متفاوت غیرنظامی نیز برای ایجاد جو رعب و وحشت علاوه‌بر به‌کارگیری وسایل خشونت همانند اسلحه وجود دارد و آن هم تهدید و حمله‌کردن به ظرفیت‌ها و دارایی‌های زیست‌محیطی و انرژی و از همه مهم‌تر منابع آبی است که با ابزارهای غیرنظامی مانند سم و عوامل بیماری‌زا هدف حمله قرار می‌گیرد‌. آب سالم و زیرساخت آن در سلامت نوع بشر و اکوسیستم طبیعت اهمیت بسزائی داشته است‌. نقش آب در حوزۀ تجارت و اقتصاد سبب شده است که از آن به‌عنوان ابزار غیرنظامی در جهت اهداف تروریستی...

تروریسم دولتی

فاطمه دانشور محمدزادگان، سمانه شفیع‌زاده برمی

ایران و آمریکا پس از انقلاب اسلامی؛ آمریکاستیزی و دیپلماسی تروریستی

عبارت «دیپلماسی تروریستی» تاکنون به‌ندرت در ادبیات سیاسی (به‌ویژه آثار غربی) به‌کار رفته ‌است. دلیل اصلی این امر نیز کاربرد عملی آن ازسوی کشورهای غربی و حامیان آن‌ها است. شاید در نگاه اول ترکیب دیپلماسی با تروریسم متناقض به‌نظر برسد، زیرا دیپلماسی مشتمل بر سازوکارهای صلح‌طلبانه و مسالمت‌آمیز است، اما تروریسم شکل نهایی خشونت‌طلبی است. اما تحلیل دنیای واقعی سیاست بین‌الملل امکان هر ناممکنی را فراهم می‌سازد. به‌عبارت‌دیگر، هرچند دیپلماسی با فعالیت صلح‌آمیز سروکار دارد اما نمی‌توان گفت هر وقت دیپلماسی در کار بوده، جنگ و خشونت در کار نبوده است. دیپلماسی تروریستی طبق شواهد دربارۀ کشورهایی که...

تروریسم دولتی

زنان تک‌ساحتی در میان منافقین

بررسی جایگاه و نقش زنان در فرقه مجاهدین خلق از منظر نقد ایدئولوژیک و اجتماعی

نویسنده: آرش رضایی؛ دیپلماسی ایرانی سازمان مجاهدین خلق، به‌عنوان یک گروه تروریستی که در دهه‌های گذشته نقش مخرب و ستیزه جویانه در تحولات سیاسی ایران ایفا کرده است، در تبلیغات خود ادعای دفاع از حقوق زنان و آزادی آن‌ها را مطرح می‌کند. با این حال، شواهد و روایت‌های متعدد از اعضای جدا شده و تحلیل‌های نظری نشان می‌دهد که جایگاه زنان در این سازمان نه تنها با مفاهیم آزادی و هویت مستقل همخوانی ندارد، بلکه به شکلی پارادوکسیکال در خدمت اهداف ایدئولوژیک و سرکوبگرانه‌ی رهبری قرار گرفته است. این مقاله با تکیه بر آرای هربرت مارکوزه، فیلسوف مکتب فرانکفورت، و تحلیل روایت‌های زنان جدا شده از فرقه،...

نگاهی همزمان به پ‌ک‌ک، منافقین، کومله و حزب دموکرات کردستان ایران

زنان و دختران در گروه‌های تروریستی

این مقاله وضعیت زنان و دختران را در چهار گروه تروریستی برجسته، یعنی حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک)، سازمان مجاهدین خلق ایران (منافقین)، کومله، و حزب دموکرات کردستان ایران (حدک) بررسی می‌کند، به تعامل این گروه‌ها با زنان و دختران می‌پردازد و مشابهت‌های رفتاری آن‌ها را بررسی می‌کند. گروه‌های تروریستی، با وجود تفاوت‌های ظاهری در اهداف و ایدئولوژی‌ها، از روش‌های مشابهی برای جذب و بهره‌برداری از افراد، به‌ویژه زنان و دختران، استفاده می‌کنند. این گروه‌ها اغلب با وعده‌های آزادی، برابری جنسیتی، و مبارزه با ستم، زنان و دختران جوان را فریب می‌دهند، اما در عمل آن‌ها را به ابزاری برای اهداف...

سازمان مجاهدین خلق, پژاک, کومله, حدکا, پ.ک.ک, پاک

تبارشناسی ترور

مروری بر تاریخچه ۴۵ سال ترور در جمهوری اسلامی

در طول ۴۵ سال گذشته، جمهوری اسلامی ایران شاهد سلسله‌ای از ترورها بوده است که چهره‌های سیاسی، مذهبی، نظامی و علمی را هدف قرار داده‌اند. این ترورها تأثیر عمیقی بر تحولات سیاسی و اجتماعی کشور گذاشته‌اند. جمهوری اسلامی هرگز با پدیده ترور بیگانه نبوده است به طوری که از همان ماه‌های اولیه تاسیس، گروهک‌های تروریستی به ترور سران نظام دست زدند و نظام از وجود شخصیت‌هایی همچون آیت‌الله مطهری، شهید بهشتی، شهید باهنر و شهید رجایی بی‌بهره ماند. هرچند این ترورها، به‌ویژه در دهه ۶۰ که حجم عظیمی از ترورها و کشتارها به جمهوری اسلامی تحمیل شد، خسارت‌هایی را متوجه نظام تازه‌تاسیس جمهوری...

ابوالفضل حسن‌آبادی، دکترای تاریخ محلی، مدیر امور اسناد و مطبوعات آستان قدس رضوی

اهمیت تاریخ شفاهی در مستندسازی و اطلاع‌رسانی مطالعات ترور در ایران

چکیده تاریخِ شفاهی ابزار کاربردی برای جمع‌آوری، نگهداری و اطلاع‌رسانی در دنیا به شمار می‌رود و در زمینه‌های مختلف سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی استفاده می‌شود. در این مقاله به جایگاه تاریخ شفاهی به‌عنوان یکی از روش‌های کارآمد در زمینه مطالعات ترور در دنیا پرداخته می‌شود. ابتدا مفهوم تاریخ شفاهی و کارکردهای فردی و جمعی آن بررسی شده و در ادامه با طرح سوالاتی مانند سؤالات زیر مورد بررسی قرار گرفته: کارکردهای فردی و جمعی تاریخ شفاهی چه می‌باشد؟ وضعیت استفاده از تاریخ شفاهی در مطالعات ترور در دنیا چگونه است؟ چه استفاده‌هایی از تاریخ شفاهی در مطالعات ترور در ایران انجام شده است و چگونه...

صدیقه لک‌زایی عضو هیئت‌علمی گروه معارف دانشگاه زابل و رضا پیغان، کارشناس ارشد حقوق جزا و جرم‌شناسی واحد علوم تحقیقات قم

بررسی ترور و تروریسم از منظر فقه و حقوق اسلامی

چکیده با عنایت به این واقعیت که «ترور و تروریسم» از معضلات و پدیده‌های روز جامعه جهانی و از مباحث مهم حقوق بین‌الملل است، این نوشته تلاش کرد «ترور و تروریسم» را از منظر فقه و حقوق اسلامی موردبررسی قرار دهد، لذا سعی شد به این سؤالات پاسخ داده شود؛ «اساساً ارتکاب اعمال تروریستی از دیدگاه فقه و حقوق اسلامی چه تعریف و حکمی دارد؟ ارتباط ترور با مجازات اسلامی چیست؟ حقوق، راهکارها و قواعد قابل‌اعمال در مبارزه با تروریسم چیست؟» پاسخ به این پرسش‌ها چندان ساده نیست، زیرا در تعریف «تروریسم» اتفاق‌نظر، حتی در بین اندیشمندان غربی، وجود ندارد، درحالی‌که هرگونه موضع‌گیری متوقف بر ارائه مفهومی روشن و...

سیدمحمدجواد هاشمی نژاد – پایگاه جئوپلیتیکا

پرونده یک ارتباط؛ سیاستمداران ایتالیایی و بازی باخته در زمین تروریست ها

سپتامبر 2012 و در بحبوحه انتقال اعضای سازمان مجاهدین خلق از پایگاه نظامی شان که پیش از آن صدام حسین در اختیارشان گذاشته بود به پایگاه جدیدشان در نزدیکی بغداد، یک سایت خبری عراقی به نام «آژانس خبری استقلال عراق» مدعی شد که دولت ایتالیا براساس طرحی که وزارت امور خارجه آن تقدیم کرده بود تعدادی از اعضای این سازمان بدسابقه و بدنام را در خاک خود پذیرفته و آماده پذیرش تعداد بیشتری از آنان است.  با بررسی این خبر برای صحت سنجی آن، امکان دستیابی به اصل خبر در رسانه های ایتالیایی در آن تاریخ میسر نشد. با این حال حدود 9 ماه پیش از این تاریخ یعنی در آخرین روزهای دسامبر 2011، جولیو ترسی وزیر امور...

حسین حسن‌زاده فوق لیسانس حقوق بین‌الملل دانشگاه شیراز

بررسی امکان استرداد اعضای گروهک منافقین به ایران با استناد به قانون استرداد مجرمین در حقوق بین‌الملل

چکیده: سازمان مجاهدین خلق، نام یک گروه سیاسی‌نظامی است که در سال 1344 از سوی سه جوان، با هدف سرنگونی رژیم پهلوی تاسیس شد و در دهه 40 شمسی، مشی قهرآمیز را در مبارزه برگزید. پس از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی، این سازمان به مخالفت با حکومت نوپای جمهوری اسلامی برخاست. در سال 1360 به دنبال سه سال کش‌وقوس بلاخره مشی مسلحانه را ضد حکومت جدیدالتاسیس جمهوری اسلامی ایران و به منظور سرنگونی سریع آن برگزیدند. گروهک منافقین در این زمان، اقدام به بمب‌گذاری و ترورهای گسترده علیه سران حکومت اسلامی و همچنین مردم عادی کردند. در پی انجام این ترورها، سران سازمان به فرانسه و سپس در زمان جنگ تحمیلی به عراق...

مبانی صلاحیت دولت‌ها در حقوق بین‌الملل

کنوانسیون‌های ضدتروریسم با صالح دانستن دولت‌های عضو زمینه تعقیب و مجازات متهمین را فراهم ساخته‌اند

در پانزدهمین جلسه از رسیدگی به اتهامات گروهک تروریستی منافقین، کنوانسیون‌های ضدتروریسم مورد بررسی قرار گرفت و صلاحیت دولت‌ها در تعقیب و مجازات متهمان اعمال تروریستی و استرداد و مجازات مجرمان مورد استناد قرار گرفت از این رو در مقاله پیش رو به این مورد پرداخته‌ایم.   نگاهی به کنوانسیون‌های ضدتروریسم، صلاحیت دولت‌ها در تعقیب و مجازات متهمان اعمال تروریستی و استرداد و مجازات مجرمان کنوانسیون‌های ضد تروریسم و مسأله صلاحیت دولت‌ها در تعقیب و مجازات متهمان به ارتکاب اعمال تروریستی موضوع ایجاد صلاحیت (کیفری) نسبت به متهمان اعمال تروریستی یکی از مشکلات موجود در مبارزه با تروریسم بین الملل...