Skip to main content

EN | AR | AL

گزارش ساواک از مبارزات شهید بهشتی و شهیدباهنر

گزارش ساواک از مبارزات شهید بهشتی و شهیدباهنر

سعید متین

آیا انقلاب مصادره شده است(22)

آقای ملکی با بی انصافی محض روحانیون مبارزی همچون دکتر بهشتی و دکتر باهنر و دکتر مفتح را مخالف راهپیمایی ها و مبارزه با رژیم شاه معرفی می کنند. برای پاسخ ایشان تنها اسناد ساواک را بسنده می دانم. خاطرات و مشاهدات عینی هم بماند برای خودمان!!

الف) درباره دکتر بهشتی(97)

سند شماره 27756/12520 ساواک به تاریخ 23 آذر ماه 1357

به: 312

از: 12520

موضوع: دکتر سیدمحمد حسینی بهشتی

1-ناشناسی از مشهد با نامبرده بالا تماس حاصل و ضمن صحبت از اوضاع مشهد از وضع تهران از بهشتی سؤال کرد. بهشتی گفت ما فردا (22/9/57) در جلسه روحانیت قرار است درباره باز شدن مدارس از روز شنبه (25/9/57) تصمیم بگیریم و سپس با نمایندگان مطمئن تبادل نظر کنیم...

... بهشتی گفت ما فردا مسائل مختلف از جمله اعتصاب را بررسی می کنیم و با دوستان قم، یزد و اصفهان هم تبادل نظر خواهیم کرد...

بهشتی درباره موفقیت راهپیمایی روزهای تاسوعا و عاشورا صحبت کرد و گفت در روز تاسوعا توانستیم به مردم تشکیل بدهیم و حدود 500 نفر روحانی نیز در راهپیمایی روز تاسوعا شرکت داشتند... قطعنامه 17 ماده ای را در میدان های مختلف روحانیون قرائت نمودند. آقای دکتر مفتح در میدان 24 اسفند و من در جلوی مسجد امام زمان در خیابان آیزنهاور آن را قرائت کردم و قدری صحبت کردم که خیلی حسن اثر داشت. ما باید در آینده برنامه راهپیمایی را بیشتر مد نظر قرار بدهیم و از هم اکنون باید تدارک راهپیمایی برای روز اربعین را ببینیم...

... (نظریه ساواک): باتوجه به گفتار بهشتی از ارتباطی که روحانیون و قشریون مذهبی نقاط مختلف کشور با وی دارند اینطور نتیجه گرفته می شود که بهشتی رل رهبری را به عهده دارد. ضمناً اغلب این برنامه های ضدملی و متشنج نمودن شهرها و اعتصابات با نظر آنها انجام می شود...»

در گزارشی دیگر از ساواک درباره ارزیابی راهپیمایی و تظاهرات ایام تاسوعا و عاشورای سال 57 در تهران آمده است:

«... شعارهای داده شده از یک مرکز در جلو هر دسته که معمولا چند نفر روحانی بودند عنوان می گردید و بعد سایرین تکرار می کردند و شعارها همدوش (قریب به اتفاق) مربوط به خمینی از قبیل «الله اکبر- خمینی رهبر» و «سکونت هر مسلمان خیانت است به قرآن» و غیره بود....

... قطعنامه 17 ماده ای در شهیاد توسط دکتر بهشتی برای دستجات قرائت می شد و همه می گفتند صحیح است...»

در سندی دیگر از ساواک به تاریخ 25 آذر 1357 درباره تحلیل دکتر بهشتی از راهپیمایی تاسوعا و عاشورا براساس شنود تلفنی آمده است:

«... (مخاطب تلفنی بهشتی) یکی از رفقا از آمریکا تلفن می کرد و می گفت ما خیال می کردیم روز عاشورا کلک کنده است آیا امری در کار بوده یا برنامه همین بوده است. بهشتی پاسخ داد بعضی رفقا تصورات ساده ای دارند. ما گفتنی ها را در آن روز گفته ایم منتهی ما مبارزه طولانی داریم که به تدریج باید جلو برود تا به نتیجه برسد و هدفمان این است تا به مرحله ای برسیم که بگوییم ما دیگر قیم و رئیس انتصابی نمی خواهیم. ضمناً ما در این برنامه توانستیم به همه ثابت کنیم که چگونه می توانیم مردم را رهبری کنیم...»

و در گزارش شماره 10580/312 مورخ 25 آذر 1357 ساواک آمده است:

«... دکتر سیدمحمد بهشتی که در واقع مغز گردانندگان فعالیت های خمینی در ایران است و فعالیت شدیدی دارد...»

 

 

ب) درباره دکتر باهنر (98)

«از: 312

درباره محمدجواد باهنر فرزند علی اصغر

تاریخ 12/9/57

... برابر سوابق نامبرده یکی از وعاظ قشری و طرفدار خمینی

می باشد که در اکثر سخنرانی های خود بطور صراحت و یا کنایه آمیز مطالب تحریک کننده بیان می نماید. یاد شده در سال 42 به اتهام تحریک افکار عمومی و ایراد مطالب خلاف مصالح دستگیر و مشارالیه در جلسات هفتگی مسجد هدایت که بعضاً سیدمحمود طالقانی حضور داشته شرکت و در خلال گفتار خود مطالب اغواکننده ای ایراد نمود و باتوجه به تذکراتی که به وی داده شده توجهی ننموده و به رویه خویش ادامه داده که به همین لحاظ چندین بار ممنوع المنبر گردیده است. نامبرده با تعدادی از روحانیون قشری مطالبی علیه مصالح مملکت و بر ضد حکومت مشروطه سلطنتی اعلام و اعلامیه ای به مناسبت خاطره پانزده خرداد 42 منتشر نموده است. همچنین یاد شده به همراه تعدادی از روحانیون قشری و طرفدار خمینی اطلاعیه ای منتشر و روز پانزدهم شهریور ماه 57 را عزای عمومی اعلام و مردم را به راهپیمایی دعوت و مطالبی علیه حکومت اعلام نموده اند. یاد شده در اغتشاشات اخیر نقش فعالی داشته و در سخنرانی هایش ضمن تشریح حکومت اسلامی مردم را به رهبری خمینی به اتحاد دعوت نموده است. نامبرده بالا در تاریخ 9/9/57 وسیله فرمانداری نظامی در شیراز دستگیر و به تهران اعزام تا تحویل فرمانداری نظامی تهران و حومه گردد...»

«از اداره یکم عملیات و بررسی (312)

به: ریاست واحد اطلاعاتی کمیته مشترک ضدخرابکاری

درباره محمدجواد باهنر فرزند علی اصغر

تاریخ 13/7/57

مشروح فعالیت های نامبرده بالا و همچنین تحریکات یاد شده در جریانات اخیر به عرض مقام مدیریت کل رسید. پی نوشت فرمودند «به کمیته ابلاغ که او را دستگیر نمایند»...

این دو سند به جز یک کتاب حدوداً 700 صفحه ای است که از اسناد ساواک درباره ریز فعالیت های دکتر باهنر که زیر ذره بین رژیم شاه قرار داشته، انتشار یافته است.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

97- کتاب «یاران امام به روایت اسناد ساواک- جلد سوم: شهید آیت الله دکتر سید محمد حسینی بهشتی» از مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات- 1377

98-کتاب «یاران امام به روایت اسناد ساواک»- کتاب پانزدهم-

شهید حجت الاسلام دکتر محمدجواد باهنر- مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات- 1379

کیهان